Το θέατρο στη Ζάκυνθο-Ορόσημα
Η ιστορία
του θεάτρου στη Ζάκυνθο σημαδεύτηκε από την ιδιαίτερη ιστορία του νησιού. Το
πέρασμα Ενετών, Γάλλων, Άγγλων, αλλά και οι σαφείς επιρροές από την Ελλάδα
διαμόρφωσαν αυτό που σήμερα ονομάζουμε Ζακυνθινό θέατρο. Στο κείμενο αυτό δεν
θα παρουσιάσουμε την καθαυτό ιστορία του θεάτρου στο νησί, όσο κάποια ορόσημα
της μακραίωνης παρουσίας του στη Ζάκυνθο. Τα ορόσημα αυτά σκιαγραφούν την αγάπη
των κατοίκων του νησιού για το θέατρο και τις τέχνες γενικότερα.
Η πρώτη
γνωστή ζακυνθινή παράσταση δόθηκε στα τέλη του 16ου αιώνα, στο
Κάστρο του νησιού. Εκεί, αρχοντόπουλα της Ζακύνθου, θέλοντας να γιορτάσουν τη
νίκη των χριστιανικών δυνάμεων ενάντια στους Τούρκους στη ναυμαχία της
Ναυπάκτου το 1571, ανέβασαν στο ζακυνθινό ιδίωμα τους Πέρσες του Αισχύλου.
Πηγές
επίσης μαρτυρούν ότι η πρώτη έκδοση της Ερωφίλης
του Χορτάτζη έγινε στη Βενετία το 1637, ενώ το πρωτότυπο έργο βρισκόταν στα
χέρια ενός Ζακυνθινού άρχοντα, του Φίλιππου Καρρέρη, πράγμα που μαρτυρά ότι το
έργο μπορεί να είχε παρασταθεί στη Ζάκυνθο.
Το 1646
τυπώθηκε στη Βενετία η Ευγένα, του
Ζακυνθινού Θεόδωρου Μοντσελέζε, το πρώτο ζακυνθινό θεατρικό έργο, γραμμένο
μάλιστα στη ζακυνθινή διάλεκτο της εποχής. Το έργο αυτό μαρτυρά την ύπαρξη θεατρικής
παραγωγής αλλά και θεατρικής ζωής στα Επτάνησα.
Γύρω στα
1750, γεννιέται η ζακυνθινή «Ομιλία». Την ίδια περίοδο, ανεγείρεται μέσα στην
πόλη του Κάστρου του νησιού το πρώτο θέατρο της Ζακύνθου, με 300 θέσεις, το
οποίο λειτούργησε ως το 1790, όπου και ερημώθηκε, καθώς εγκαταλείφθηκε και η
πόλη του Κάστρου. Μέχρι και τα τέλη του 19ου αιώνα, στο νησί
χτίστηκαν πάνω από δέκα θέατρα, σε διάφορες τοποθεσίες μέσα και γύρω από την
πρωτεύουσα του νησιού, και το τελευταίο θέατρο της Ζακύνθου, το «Φώσκολος»
καταποντίστηκε με τον καταστροφικό σεισμό του 1953.
Η
Ζάκυνθος, εκτός από τη μακραίωνη θεατρική της ζωή, έχει αναδείξει σπουδαίους θεατρικούς
συγγραφείς, όπως τους Δημήτριο Γουζέλη και Σαβόγια Σουμερλή, δύο από τους
πρώτους Νεοέλληνες κωμωδιογράφους, αλλά και τον Μάτεσι, την Ελισάβετ
Μουτζάν-Μαρτινέγκου, και στον 20ο αιώνα τον Ξενόπουλο και τον Ρώμα,
που σφράγισαν με το έργο τους το Νεοελληνικό θέατρο. |